Każdy nauczyciel – zarówno w szkole publicznej, jak i w określonych sytuacjach w szkole niepublicznej – pełni funkcję publiczną. Informacja o jego wynagrodzeniu (w powiązaniu z imieniem i nazwiskiem) ma charakter informacji publicznej, z istotnymi ograniczeniami dotyczącymi składników ściśle prywatnych (rodzinnych/socjalnych).

Odwołanie dyrektora szkoły w "szczególnie uzasadnionych przypadkach" w trakcie roku szkolnego wymaga wykazania nagłych i wyjątkowych okoliczności, które destabilizują funkcjonowanie szkoły i szczegółowego, przekonującego uzasadnienia aktu odwołania. Zwykłe uchybienia organizacyjno-finansowe, konflikty personalne, a nawet negatywna ocena pracy, które nie zagrażają funkcjonowaniu szkoły, nie uzasadniają zastosowania trybu nadzwyczajnego - orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

Wojewoda zaskarżył uchwałę, ponieważ uważał, że rada miejska, wbrew upoważnieniu ustawowemu, nie wskazała podmiotów, które mogą wystąpić o przyznanie nagród dla nauczycieli. Oceny tej nie podzielił sąd pierwszej instancji. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że regulacja w zakresie przyznawania nagród nie zawiera luk prawnych. Występowanie z wnioskami o wyróżnienie nauczycieli należy do kompetencji dyrektora szkoły, co wynika z przepisów ustawy Prawo oświatowe.

Wniosek o udzielenie informacji publicznej wpłynął w trakcie przerwy świątecznej. Dyrektor szkoły udzielił odpowiedzi dopiero po jej zakończeniu. W odpowiedzi na skargę twierdził, że z uwagi na przerwę świąteczną nie doszło do przekroczenia ustawowego terminu na załatwienie wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nie zgodził się z tą oceną i podkreślił, że jakiekolwiek okresy świąteczne czy też feryjne nie mają żadnego wpływu na bieg terminu. Zadaniem organu jest takie zorganizowanie pracy, aby został on dochowany.

Problemy z pustymi etatami, konflikty dyrektora z nauczycielami, a także kłopoty z zapewnieniem odpowiednich zajęć uczniom ze spektrum autyzmu nie są sytuacjami nadzwyczajnymi w edukacji. Dlatego trudno z tych powodów nagle, tuż przed maturami, wyrzucać bez wypowiedzenia dyrektora szkoły - orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie wieloletniego szefa Zespołu Szkół - Małopolskiej Szkoły Gościnności w podkrakowskich Myślenicach.

Z uchwały rady gminy wynikało, że stypendium naukowe, sportowe i artystyczne może zostać przyznane szczególnie uzdolnionym uczniom klas IV-VIII szkół podstawowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wskazał, że organ nie miał upoważnienia, by dokonać zawężenia kręgu podmiotów uprawnionych do stypendium wyłącznie do dzieci uczęszczających do określonych klas. Wykluczenie najmłodszych uczniów świadczyło o ewidentnym naruszeniu konstytucyjnej zasady równości wobec prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organizacja stołówki szkolnej to organizacja miejsca, w którym będą przygotowywane, podawane i spożywane posiłki. Stołówką nie jest każde miejsce wyodrębnione w celu umożliwienia spożycia posiłku. Brak stołówki skutkuje brakiem obowiązku dyrektora szkoły w zakresie ustalania zasad korzystania z niej, w tym ustalania wysokości opłat za posiłki.

Rodzicie, kierując się dobrem dziecka, nie muszą wybierać przedszkola, w którym dziecko cofnęło się w rozwoju. Mogą natomiast wybrać przedszkole najlepsze w ich ocenie, choćby dalej położone. Gmina ma wówczas obowiązek zapewnienia dziecku bezpłatnego dowozu i opieki albo zwrotu takich kosztów rodzicom. I to rodzice wybierają czy skorzystają z transportu gminy, czy z własnego, a gmina zwróci im wydatki - orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

Karta Nauczyciela reguluje dokładnie kryteria przyznawania nagród dla uczących przy tablicy. Organ prowadzący szkołę nie może wprowadzać ani dodatkowych kryteriów, ani rezygnować z wymogów ustawowych, gdy wyznacza mierniki służące za podstawę oceny pracy nauczyciela, które związane są tylko i wyłącznie z jego pracą dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą. Nie wolno też zmieniać ustawowych terminów wypłat nagród - tak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Sieć publicznych przedszkoli nie może być rozbudowywana dowolnie, ale należy wziąć pod uwagę również prognozy demograficzne w mieście, a także liczbę wolnych miejsc w już istniejących placówkach. Przekonała się o tym jedna z nauczycielek, która chciała, aby jej przedszkole uzyskało status publicznego, ale już dwukrotnie spotkała się z odmową urzędników.

Dyrektor szkoły to podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, nawet jeśli stoi na czele szkoły prywatnej. Jak pokazuje orzecznictwo, również oceny stawiane uczniom, w tym i te niedostateczne, i bez znaczenia z jakiego przedmiotu szkolnego stanowią informację publiczną podlegającą udostępnieniu.

Rada Miasta w Raciborzu przystąpiła do tworzenia klasy mundurowej jako oddziału w Liceum Ogólnokształcącego. Popełniła błędy proceduralne, ale zamiar został ostatecznie zrealizowany. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach likwidacja oddziału w imię przestrzegania prawa byłaby absurdem.

Organ prowadzący szkołą podstawową może błyskawicznie odwołać dyrektora szkoły. Krok ten musi jednak uzasadnić dobrem placówki i jej wychowanków. Złe zarządzenie szkołą, problemy z kadrą i rodzicami uczniów są poważnymi zarzutami, ale do natychmiastowej dymisji nie wystarczą. Organ musi pamiętać, że dyrektor może dochodzić przywrócenia do funkcji - orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

W sytuacji konfliktu między interesami pracodawcy i pracownika, to zatrudniony, który korzysta z ochrony związkowej, a nie pracodawca, powinien wygrać proces. Sąd ma w tym wypadku obowiązek przywrócić pracownika do pracy, nawet w sytuacji, gdy jest ono niecelowe lub niemożliwe - stwierdził Sąd Najwyższy w Izbie Pracy i nie przyjął do rozpoznania skargi kasacyjnej.

Były podstawy do zasądzenia odszkodowania dla nauczycielki nauczania początkowego ze względu na nierówne traktowanie i dyskryminację z powodu wieku – orzekł Sąd Najwyższy, uznając, że sąd okręgowy nie dostrzegł, iż jedynym kryterium do zwolnienia nie może być nabycie prawa do świadczenia kompensacyjnego.

Sądy administracyjne odmiennie oceniły sytuację zwolnionej dyrektorki białobrzeskiego liceum. Ona sama bagatelizowała zarzuty i wskazywała, że problemy zostały rozwiązane. NSA uznał jednak, że ich waga, każdego z osobna, uzasadniała radykalną decyzję powiatu. Stawiane zarzuty były poważne - dyrektorka miała m.in. udostępniać pomieszczenia i sprzęt konkurencyjnej placówce oświatowej.

Dyrektorka szkoły została odwołana w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia. Powodem było naruszenie godności i nietykalności cielesnej ucznia, które zostało stwierdzone prawomocnym orzeczeniem komisji dyscyplinarnej. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że stosowanie przemocy fizycznej i naruszanie godności ucznia nie może być traktowane jako zwykły lub nieistotny przypadek tylko dlatego, że organ wydał zarządzenie po upływie kilku miesięcy od daty niewątpliwego potwierdzenia zaistnienia takiej sytuacji.

Wniosek o udostępnienie planu lekcji, przydziału sal i liczby uczniów biorących udział w zajęciach z religii i etyki nie został rozpoznany w terminie 14 dni, jak nakazuje ustawa, ani też w stosownym czasie nie powiadomiono wnioskodawcy o powodach opóźnienia i nowym terminie udostępnienia informacji publicznej. W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu orzekł, że dyrektor dopuścił się bezczynności.

Naczelny Sąd Administracyjny podtrzymał decyzję prezydenta Warszawy o odmowie wydania zezwolenia na utworzenie w stolicy publicznego liceum dla dorosłych. Powód? W Warszawie jest wystarczająco dużo szkół tego typu, a coroczne nabory pokazują, że brakuje chętnych, by rozpocząć edukację. Nowa szkoła tylko pogorszyłaby statystyki kształcenia tego typu, a podniosłaby wydatki miasta.

Otwarcie nowej publicznej szkoły musi być w interesie wspólnoty samorządowej. Wykazanie tej przesłanki może być trudne, o czym przekonała się Fundacja „Ponad barierę wzroku”. Miasto stwierdziło, że choć na miejscu nie kształci się w zawodzie ortoptysty to nie zamierza tego zmieniać. Koszty przewyższają zyski – jak podkreślił prezydent miasta. Jego decyzję oceniały sądy administracyjne.